Ачышлар һәм мирас дәвере: күренекле тарихчы Альберт Борхановны юбилее белән котлыйбыз!

 Күренекле тарихчы, академик Борханов Альберт Әхмәтҗан улы үзенең 70 яшьлек юбилеен билгеләп үтә! Альберт Әхмәтҗан улы – бөтен гомерен татар халкының тарихын өйрәнүгә багышлаган легендар шәхес: Аның тормыш юлы – фәнгә фидакарь хезмәт итү тарихы, аның һәр битендә эзләнүләр, ачышлар һәм үткәннәрне киләчәк буыннарга тапшыру.

  Хөрмәтле Альберт Әхмәтҗан улы! Сезне чын күңелдән 70 яшьлек юбилеегыз белән котлыйбыз! Сезнең тормышыгыз – рухи көч, эшкә бирелгәнлекнең һәм тарихка булган мәхәббәтнең дөньяны үзгәртергә сәләтле булуының ачык мисалы. Сез дөньяга килгән Чиләбе өлкәсе, Усть Багаряк авылы борынгы заман эзләрен саклаган. Нәкъ менә шушы туган җирегез сезнең балачак күңелендә үткәннәргә кызыксыну уяткандыр.

  Сез кырыс тормыш мәктәбен лаеклы үттегез: Әфганстанда хезмәт итеп, батырлык һәм ныклык үрнәге күрсәттегез, сугышчан бүләкләр белән бүләкләндегез. Әмма иң авыр минутларда да йөрәгегезгә кадерле булган – тарих һәм мәдәният белән элемтәләрне өзмәдегез үзегезне тулысынча фәнгә багышладыгыз.

  Сезнең фәнни юлыгыз – гасырлар һәм киңлекләр аша гаҗәеп сәяхәт: Урта Азия һәм Бөек ефәк юлыннан алып – Алтын Урда борынгы серләрен, аннары Казан ханлыгы тарихын тирәнтен өйрәнүгә кадәр. Татарстанга килгәч, Сез өйрәнүләрне дәвам итеп кенә калмадыгыз, ә бәлки төбәкнең тарихи мирасын яңача ачучыларның берсе булдыгыз.

  Туган якны өйрәнүне сез тыныч кабинетлардан тере тормышка алып чыктыгыз. Бу – сезнең аерым казанышыгыз. БТК һәм Татар төбәкне өйрәнүчеләр җәмгыяте линиясе буенча Сез Беларуссия, Казахстан, Россия Федерациясе төбәкләрендә һәм Татарстан Республикасы районнарында 13 евразия һәм бөтенроссия фәнни-өйрәнү форумын һәм 240 конференция уздырдыгыз. Бу масштаблы мәйданчыклар фәнни диалог, төбәкчеләрне берләштерү һәм туган якны өйрәнү белемен республика киңлекләреннән дә арттырып җибәрде.

  Азнакай төбәкчеләре нәкъ менә биредә һәм сезнең башлангыч белән буыннар диалогы һәм тәҗрибә уртаклашу мәйданына әйләнгән күпсанлы фәнни конференцияләр узуы өчен зур горурлык хисләре кичерәләр.

  Сезнең тырышлыгыгыз белән авыл укытучылары да үзләренең ачышлары һәм эзләнүләре турында сезнең фәнни басмаларда үз хезмәтләрен бастырып чыгару мөмкинлеге алдылар. Күп кенә педагоглар өчен бу мөһим һөнәри танылу булды – алар тарих укытучылары буларак, үз фикерләрен әйтә алдылар, аларның эзләнүләре киң җәмәгатьчелек игътибарына лаек.

  Район мәктәпләре һәм китапханәләрендә очрашулар һәм лекцияләр Азнакайда яшәүчеләргә зур фән дөньясына ишек ачты, балалар һәм өлкәннәрдә туган як тарихына кызыксыну уятты. Күп кенә яшь тыңлаучылар өчен бу әңгәмәләр үз ачышларына беренче адым булды.

    Конференцияләрнең бәяләп бетергесез нәтиҗәсе – ул Азнакайның, аерым алганда, Татарстанның көньяк-көнчыгышы, Ык елгасы бассейны тарихы тупланган китаплар һәм басмалар булды. Бу хезмәтләр – фәнни язмалар гына түгел, ә кешеләр, төбәгебез вакыйгалары һәм традицияләре турында тере истәлекләр.

   Сезнең кешеләрне берләштерү сәләтегезне аерым билгеләп үтәсе килә. Үзегезнең бетмәс-төкәнмәс оптимизм һәм үҗәтлегегез белән сез туган якны өйрәнүчеләр, тарихны яратучылар, педагогларны, гомумән, тарих, хәтер кадерле булган һәркемне бер йодрыкка җыя алдыгыз. Нәкъ менә шундый бердәмлек туган якны өйрәнү хәрәкәтенә көч һәм перспектива бирә.

   Без, Азнакай районының туган якны өйрәнүчеләре, җиребезне өйрәнүгә, күренекле кешеләр һәм вакыйгалар турында хәтеребезне саклауга керткән өлешегезне чиксез бәялибез. Сезнең хезмәтләрегез, лекцияләрегез, экспедицияләрегез һәм китапларыгыз – яшь төбәкне өйрәнүчеләр буыны өчен ныклы нигез.

    Чын күңелдән Сезгә ныклы сәламәтлек. бетмәс-төкәнмәс энергия, яңа фәнни уңышлар һәм рәхмәтле укучылар теләп калабыз. Мөһим һәм бик тә кирәкле эшегезне дәвам итегез – тарихи мирасыбызны саклагыз һәм арттырыгыз, ул безнең буыннарыбыз өчен таяныч һәм илһам чыганагы булсын!

Хөрмәт белән: Азнакай районы төбәкне өйрәнүчеләре, “Маяк” газетасы редакциясе коллективы